Ga naar hoofdinhoud
Bespreek op forum

Piramide van Lencioni

Je dient eerst Tuckman’s Team Model af te ronden vooraleer je met deze les kunt beginnen.

Het derde (en tevens laatste) theoretische model dat we gebruiken is de piramide van Lencioni. Patrick Lencioni is een Amerikaanse organisatieadviseur, die een piramide heeft ontwikkeld die te maken heeft met teamontwikkeling. Deze piramide komt terug in zijn boek De vijf frustraties van teamwork (2002) en bestaat uit vijf lagen. In dit gedeelte gaan we eerst die lagen bij langs, want Paul van Zwam noemt Lencioni ook in de hoofdstukken die nog komen gaan.

De Piramide van Lencioni: vijf lagen

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is Lencioni1.jpg

Bij het analyseren van de piramide van Lencioni beginnen we onderin. Want, en dat is kenmerkend, eerst moeten alle onderliggende lagen voldoende gesteund worden voordat er omhoog gebouwd kan worden. De onderste laag van de piramide (vertrouwen) is het grootst en is dus ook het belangrijkst.

Piramide van Lencioni
Laag 1: Vertrouwen versus afwezigheid van vertrouwen

Om een goedlopend team te hebben zul je elkaar eerst moeten vertrouwen. Vertrouwen betekent ook dat teamleden zich kwetsbaar durven opstellen. Wanneer er fouten gemaakt worden moet dit openlijk worden toegegeven. Ook frustraties worden uitgesproken om de sfeer in het team gezond te houden.

Laag 2: Productieve conflicten versus angst voor conflicten

De tweede laag richt zich op het hebben van conflicten — iets wat je als trainer-coach misschien liever uit de weg gaat. Maar toch zijn conflicten goed mits, zoals Van Zwam straks zal zeggen, je ze goed oplost.

Laag 3: Betrokkenheid versus gebrek aan inzet

Ongeacht de kant die je op wilt, moet elke speler bij het proces betrokken worden, ongeacht hoe groot zijn rol is. Wanneer er namelijk onduidelijkheden bestaan over de rolverdeling zullen spelers steeds minder inzet tonen. Wat doet hun bijdrage aan het teamproces er eigenlijk toe?

Laag 4: Verantwoordelijkheid versus vermijden van verantwoordelijkheid

De een na laatste laag behandelt het nemen van verantwoordelijkheid richting de groep. Wanneer er een ‘ieder-voor-zich’-cultuur heerst, zullen spelers binnen het team eerder bezig zijn met hun eigen belang. Het team heeft wel degelijk een verantwoordelijkheid als geheel. Het is belangrijk om ook in kleine dingen de verantwoordelijkheid te nemen. Is er een speler vaak te laat aanwezig en wordt daar niks van gezegd, dan is de kans groot dat in het vervolg de lat steeds lager wordt gelegd.

Laag 5: Resultaten versus onoplettendheid naar resultaten

Volgens Lencioni kom je nu pas aan bij de fases waarin resultaten kunnen worden behaald. Het gaat om stabiliteit: als de onderste vier lagen stabiel zijn, komen prestaties om de hoek kijken. In dit laatste deel van de piramide gaat het over het vermogen om het ‘ik’ opzij te zetten in belang van het team: het teambelang prevaleert het individuele belang. Lencioni geeft aan dat een belangrijke frustratie in een team de neiging van de teamleden is om zich meer te richten op iets anders dan de doelstellingen. Focus en vastberadenheid zijn noodzakelijk om tot goed resultaat te komen. Een gefocust team geniet van succes en minimaliseert individualistisch gedrag. In een groep waarbij de resultaten niet op de eerste plek komen zal het lastig worden om de doelstellingen te halen. Vaak krijgt het eigen belang dan voorrang op het collectief. Een persoon kan de eer op willen strijken voor prestaties die gedaan zijn door de hele groep. Ook hier kunnen weer frustraties uit ontstaan.

Five Dysfunctions

Je gaat nu, om het belang van vertrouwen en van conflicten nog beter te begrijpen, eerst weer even terug naar Lencioni zélf. Bekijk daartoe nu de verdiepende uitleg:

Verderop in deze E-learning praat Paul van Zwam over het belang van vertrouwen. Dit vertrouwen komt ook in het model van Lencioni terug en Van Zwam refereert daar naar. Bekijk nu eerst dit fragment

Terug naar:Teamontwikkeling > Theoretisch kader